Camera IP là camera giám sát ghi hình số, có địa chỉ riêng trên mạng và gửi hình qua mạng tòa nhà để xem trên máy tính hoặc điện thoại bằng phần mềm quản lý camera. Khác camera analog chỉ đưa hình về đầu ghi, camera IP xử lý hình ngay trong máy nên ảnh nét hơn, thêm camera dễ hơn và nối được với phần mềm phân tích AI. Bài dưới đây phân loại camera IP theo hình dạng, kết nối, vị trí lắp, và gợi ý loại hợp với từng không gian.
Điểm khác giữa camera IP và camera analog
Sự khác lớn nhất nằm ở cách truyền và xử lý hình ảnh. Camera analog nén hình rồi đẩy qua cáp đồng trục về đầu ghi, muốn xem phải qua đầu ghi. Camera IP mã hóa hình ngay trong máy, gửi qua mạng nội bộ hoặc wifi, máy có quyền nào cũng xem được qua app hoặc trình duyệt.
| Tiêu chí | Camera analog | Camera IP |
|---|---|---|
| Đường truyền | Cáp đồng trục về đầu ghi | Cáp mạng hoặc wifi, đi trên mạng máy tính |
| Độ phân giải phổ biến | 2MP là mức thường thấy | 2MP đến 12MP |
| Cấp nguồn | Dây nguồn riêng từng camera | Một sợi cáp mạng với PoE |
| Xem từ xa | Qua đầu ghi | Trực tiếp qua app, trình duyệt |
| Phân tích AI | Chủ yếu phát hiện chuyển động tại đầu ghi | Chạy được phần mềm phân tích video chuyên dụng |
Phân loại camera IP theo hình dạng
Tên hình dáng nói trước được cách lắp và tầm nhìn. Một hệ thường phối ba dạng: thân trụ cho khoảng cách xa, bán cầu gắn trần cho góc rộng, PTZ cho khu cần quay quét. Ba dạng dưới đây phủ phần lớn nhu cầu doanh nghiệp.
Camera bullet, hay camera thân trụ
Camera bullet có ống dài, gắn tường hoặc cột, thấu kính hướng thẳng về vùng cần theo dõi. Dạng này nhìn xa hơn camera cùng tầm giá, chỉnh hướng nhanh, vỏ kín chịu ngoài trời tốt, dáng ống để người bước vào nhận ra ngay có camera. Điểm trừ: dễ xoay lệch khi va chạm.
Camera dome, hay camera bán cầu
Camera dome có dạng nửa quả cầu gắn trần hoặc treo xuống, người bán ở Việt Nam quen gọi camera bán cầu. Vỏ che quanh thấu kính khiến khó nhìn ra hướng chụp, khó bị xoay lệch; dòng vỏ kim loại chống phá chịu va đập, hợp sảnh và hành lang đông người.
Camera PTZ
PTZ là viết tắt của pan, tilt, zoom: xoay ngang, nghiêng dọc, phóng gần. Một camera PTZ ở điểm cao quét được cả sân bãi thay cho vài camera cố định, phần mềm hoặc người vận hành điều nó lần theo đối tượng đang di chuyển. Giá cao hơn camera cố định, cơ cấu xoay cần bảo trì.
Phân loại camera IP theo cách kết nối
Cách nối về hệ thống quyết định chi phí đi dây và độ mượt của hình ảnh. Camera IP cho doanh nghiệp có hai nhóm: PoE truyền dữ liệu và cấp nguồn qua cùng một sợi cáp mạng, camera wifi gửi hình qua sóng và vẫn cần nguồn điện riêng.
Camera PoE
PoE (Power over Ethernet) đưa điện qua các dây trống trong sợi cáp mạng theo chuẩn IEEE 802.3af và 802.3at. Camera PoE cần duy nhất một sợi cáp chạy về switch PoE hoặc đầu ghi NVR PoE: hình và điện đi chung, khỏi đi dây nguồn riêng cho từng camera. Hình qua dây nên ổn định, ít giật.
Camera wifi
Camera wifi nối mạng qua sóng, hợp nơi khó đi dây: cửa hàng nhỏ, kho phụ, mặt bằng thuê ngắn hạn. Máy vẫn cần điện, hình đi theo chất lượng sóng: tường dày hay mạng đông thiết bị đều làm hình giật, trễ. Hệ cần xem liên tục nhiều camera thì lấy cáp làm chính.
Chọn camera theo vị trí lắp trong nhà hay ngoài trời
Camera ngoài trời chịu mưa, nắng, bụi, mức bảo vệ ghi bằng chuẩn IP trên thân máy, phổ biến IP66 và IP67; camera trong nhà ưu tiên gọn và thẩm mỹ. Ban đêm chú ý hồng ngoại hoặc màu đêm; cổng có đèn xe cần chống ngược sáng (WDR).
Khi nào nên dùng loại camera nào
Không có loại nào phủ được mọi vị trí; bài toán là ghép hình dáng, kết nối và lớp vỏ với từng không gian. Bốn tình huống dưới đây là những hệ thường gặp nhất, mỗi hệ phối hai đến ba dạng camera.
Cửa hàng
Cửa hàng bán lẻ cần phủ quầy thu ngân, lối vào và dãy kệ hàng. Camera bán cầu gắn trần quầy và các dãy kệ cho góc rộng mà gọn mắt; lối vào đặt thêm một bullet hướng ra mặt đường để quay dải trước cửa.
Văn phòng
Văn phòng cần hình ở sảnh, thang máy, hành lang và các cửa ra vào ngoài giờ. Dome gắn trần là lựa chọn chính vì gọn và che được hướng chụp; sảnh và khu lễ tân nên đặt camera cùng hệ kiểm soát ra vào để đối chiếu hình với lịch khách vào.
Nhà xưởng
Nhà xưởng có sân bãi, khu sản xuất, kho và hàng rào. Bullet gắn cao dọc hàng rào và khu bốc dỡ vì nhìn xa, chịu bụi mưa; PTZ ở điểm cao giữa sân để quét tổng thể; kho trong nhà dùng dome góc rộng.
Bãi xe
Bãi xe quan tâm hai việc: nhận diện xe ra vào và theo dõi xe trong bãi. Cửa ra vào cần camera chuyên chụp biển số, đặt thấp ngang tầm biển; trong bãi, bullet hoặc dome phủ từng dãy đỗ, bãi lớn thêm PTZ. Phần mềm nhận diện biển số xe ghép hình cửa với hình trong bãi để tra lại hành trình xe khi cần.
Tầng AI: phần mềm phân tích chạy trên dòng camera IP qua VMS
Giá trị thêm của camera IP nằm ở tầng phần mềm đọc luồng hình. Phần mềm quản lý camera (VMS) gom luồng qua giao thức ONVIF, RTSP; phần mềm phân tích hình ảnh cài trên máy chủ, đọc luồng từ VMS rồi cảnh báo người, xe, sự kiện theo quy tắc đặt sẵn. Camera hỗ trợ ONVIF, RTSP, phân giải từ 2MP (mức khuyến nghị chung cho phân tích AI) là sẵn sàng cho tầng này.
Vaidio, nền tảng phân tích video AI do Turbo Solutions phân phối chính thức tại Việt Nam, chạy trên camera IP mới hoặc đang có, nối được với hơn 30 VMS/NVR ở năm mức tích hợp. Nền tảng mang hơn 30 mô hình phân tích: nhận diện khuôn mặt, đọc biển số, cảnh báo xâm nhập, phát hiện khói lửa, tìm kiếm video bằng câu mô tả thông thường. Chi tiết có ở bảng thuật ngữ triển khai camera AI và trang phần mềm phân tích hình ảnh.

